50-ta rocznica śmierci Adama Mickiewicza –
– największego poety polskiego przypadła w niedzielę, 26go b. m. około 9 godz. wieczorem.
Jak wiadomo, umarł po krótkiej chorobie (niektórzy mówią, że na cholerę) w Konstantynopolu. Czując się bliskim śmierci, kazał przywołać księdza, znajomego Litwina, który go opatrzył na drogę wieczności.
Był to ks. Ławrynowicz, który o tem opowiadał między innymi księdzu Szprędze, Ojcu Reformatorowi, gdy tenże w Konstantynopolu był zajęty duszpasterstwem.
Zwłoki Mickiewicza, przewiezione do Paryża 21 stycznia 1856, pochowane były obok żony na cmentarzu w Montmorency, gdzie spoczywa większość Polaków z wychodźstwa. Dnia 4go lipca 1890 r. złożono je w osobnym grobie pod kościołem katedralnym na Zamku na Wawelu w Krakowie.
* * *
Urzędnicy rosyjscy w Królestwie Polskiem.
Znaną jest powszechnie nikczemna zgraja urzędników, czyli czynowników rosyjskich, przysyłanych przez rząd petersburski do ziem polskich.
Wyzyskiwali oni w sposób haniebny ludność polską, ażeby napełnić swe kieszenie i przez srogi ucisk przypodobać się władzy i do najwyższych dojść szczebli w zawodzie urzędniczym. Takie zachowywanie się urzędników budzić musiało przeciwko nim coraz większą nienawiść, mimo to ludność polska znosiła ich nadużycia i gwałty cierpliwie, żywiąc nadzieję, iż po ukazach carskich, zapowiadających konstytucyą, a z nią wolnomyślne reformy, ci wrogowie polscy zastosują się do rozkazu cara Mikołaja i w myśli i żądaniu jego pełnić będą obowiązki swego urzędowania. Nadzieje te zawiodły. Utuczone chlebem i krwią polską czynownictwo drwi sobie z rozkazów carskich i jak dawniej, tak i obecnie straszliwą prowadzi w Polsce gospodarkę, ażeby utrzymać się na swych stanowiskach. (…)
/28 listopada 1905 r./
„Pielgrzym” 2016, nr 3 (683), s. 33